Fed tăng lãi suất, chứng khoán chao đảo: Phố Wall đang đối mặt với rủi ro nào?

Chứng khoán toàn cầu bước vào giai đoạn nhạy cảm sau khi Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) tăng lãi suất 25 điểm cơ bản, đồng thời phát tín hiệu có thể tiếp tục thắt chặt chính sách. Khi chi phí vốn tăng, lợi suất trái phiếu và đồng USD được hỗ trợ, nhà đầu tư đang phải đánh giá lại triển vọng của nhóm cổ phiếu tăng trưởng, công nghệ và toàn bộ thị trường chứng khoán.

Phố Wall chịu sức ép sau quyết định của Fed

Fed đã tăng lãi suất trong ngày 16/09, đánh dấu lần tăng đầu tiên trong hơn ba năm, đồng thời để ngỏ khả năng tiếp tục nâng chi phí vay trong những tháng tới. Thông điệp này nhanh chóng tạo áp lực lên chứng khoán Mỹ khi nhà đầu tư đánh giá lại triển vọng lợi nhuận doanh nghiệp trong môi trường tiền tệ thắt chặt hơn.

Trước đó, Phố Wall cũng đã chịu sức ép khi giá dầu tăng mạnh và lợi suất trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn 10 năm vượt 5%, làm gia tăng chi phí vốn và khiến các tài sản rủi ro trở nên kém hấp dẫn hơn.

Đặc biệt, nhóm cổ phiếu công nghệ và tăng trưởng chịu ảnh hưởng đáng kể bởi định giá của các doanh nghiệp này thường phụ thuộc nhiều vào dòng tiền kỳ vọng trong tương lai. Khi lãi suất tăng, giá trị hiện tại của những dòng tiền đó bị chiết khấu ở mức cao hơn.

Lãi suất cao tạo áp lực lên cổ phiếu tăng trưởng

Một trong những vấn đề lớn nhất đối với chứng khoán hiện nay là sự thay đổi của mặt bằng lãi suất.

Lãi suất cao khiến doanh nghiệp phải đối mặt với chi phí huy động vốn lớn hơn, đồng thời làm giảm mức độ hấp dẫn tương đối của cổ phiếu so với trái phiếu và các tài sản tạo thu nhập cố định.

Áp lực đặc biệt rõ đối với các cổ phiếu công nghệ có định giá cao. Đây cũng là nhóm đã dẫn dắt đà tăng của thị trường trong thời gian qua, vì vậy bất kỳ sự thay đổi nào trong kỳ vọng lãi suất đều có thể tạo ra những đợt điều chỉnh mạnh.

Bên cạnh yếu tố tiền tệ, nhóm cổ phiếu AI còn phải đối mặt với một rủi ro khác: nhà đầu tư đang đặt câu hỏi về tốc độ đầu tư và khả năng chuyển hóa chi tiêu khổng lồ cho AI thành lợi nhuận thực tế. Cổ phiếu Nvidia và nhiều doanh nghiệp bán dẫn đã chịu áp lực trong những phiên gần đây khi tâm lý đối với ngành AI trở nên thận trọng hơn.

USD mạnh và lợi suất cao tiếp tục là biến số quan trọng

Sau quyết định của Fed, đồng USD tăng lên mức cao nhất trong 7 tuần, trong khi lợi suất trái phiếu ngắn hạn tăng mạnh. Diễn biến này phản ánh kỳ vọng chính sách tiền tệ của Mỹ có thể tiếp tục thắt chặt.

USD mạnh có thể tạo thêm áp lực cho các doanh nghiệp Mỹ có tỷ trọng doanh thu lớn từ thị trường quốc tế khi doanh thu nước ngoài quy đổi sang USD trở nên kém thuận lợi hơn.

Đồng thời, lợi suất trái phiếu cao làm tăng mức “chi phí cơ hội” khi nắm giữ cổ phiếu. Nhà đầu tư có thêm lý do để chuyển một phần danh mục sang các tài sản có thu nhập cố định, đặc biệt nếu họ kỳ vọng lãi suất sẽ duy trì ở mức cao trong thời gian dài.

Chứng khoán châu Á bắt đầu ổn định trở lại

Dù phản ứng ban đầu khá tiêu cực, thị trường châu Á trong phiên 17/09 đã có dấu hiệu ổn định hơn. Chỉ số MSCI khu vực châu Á – Thái Bình Dương tăng khoảng 0,4%, Nikkei 225 tăng 0,5%, trong khi chứng khoán Trung Quốc và Hong Kong diễn biến trái chiều. Hợp đồng tương lai chứng khoán Mỹ cũng phục hồi nhẹ.

Diễn biến này cho thấy một phần thông tin về Fed có thể đã được thị trường phản ánh trước đó. Vì vậy, chứng khoán chưa nhất thiết bước vào một chu kỳ giảm mạnh chỉ vì Fed tăng lãi suất.

Điều quan trọng hơn là Fed sẽ duy trì chính sách thắt chặt trong bao lâu và lãi suất cuối cùng sẽ dừng ở đâu.

Triển vọng chứng khoán phụ thuộc vào lợi nhuận doanh nghiệp

Trong ngắn hạn, chứng khoán có thể tiếp tục biến động mạnh khi nhà đầu tư cùng lúc phải theo dõi lãi suất, lợi suất trái phiếu, USD và giá dầu.

Nếu lạm phát tiếp tục cao và Fed phải nâng lãi suất nhiều lần hơn dự kiến, định giá cổ phiếu có thể chịu thêm áp lực. Ngược lại, nếu áp lực lạm phát dần hạ nhiệt và Fed không cần duy trì chu kỳ thắt chặt kéo dài, thị trường có thể tìm được động lực phục hồi.

Đáng chú ý, giá dầu vẫn ở mức cao do những bất ổn tại Trung Đông. Điều này tạo thêm rủi ro lạm phát và khiến bài toán chính sách tiền tệ trở nên phức tạp hơn. Reuters cho biết dầu Brent vẫn ở quanh vùng 106-108 USD/thùng trong những phiên gần đây, dù áp lực nguồn cung đã có dấu hiệu giảm bớt.

Vì vậy, sau quyết định của Fed, câu chuyện đối với chứng khoán không còn đơn giản là “Fed tăng lãi suất hay không”. Thị trường sẽ phải trả lời một câu hỏi khó hơn: lãi suất cao sẽ kéo dài bao lâu và lợi nhuận doanh nghiệp có đủ mạnh để hấp thụ chi phí vốn cao hơn hay không?

Nếu lợi suất tiếp tục ở mức cao, USD duy trì sức mạnh và giá dầu gây áp lực lên lạm phát, nhóm cổ phiếu tăng trưởng có thể tiếp tục chịu sức ép. Ngược lại, bất kỳ tín hiệu nào cho thấy Fed sắp kết thúc chu kỳ thắt chặt đều có thể trở thành chất xúc tác cho một nhịp phục hồi của chứng khoán.