Hoạt động sản xuất tại Mỹ vừa ghi nhận tốc độ tăng trưởng mạnh mẽ vượt dự kiến trong tháng 5 để chạm mức cao nhất trong vòng bốn năm qua. Tuy nhiên, các chuyên gia kinh tế vĩ mô cảnh báo bức tranh màu hồng này thực chất đang che giấu một thực tế đáng lo ngại: các doanh nghiệp đang ồ ạt đặt hàng trước để tích trữ kho bãi nhằm phòng ngừa rủi ro chuỗi cung ứng bị đứt gãy hoàn toàn do cuộc chiến tranh kéo dài ba tháng với Iran.
Báo cáo khảo sát do Viện Quản lý Cung ứng (ISM) công bố ngày thứ Hai cho thấy Chỉ số Nhà quản trị Mua hàng (PMI) ngành sản xuất đã tăng lên mức 54,0 điểm trong tháng trước, đánh dấu ngưỡng cao nhất kể từ tháng 5/2022 và vượt xa mức dự báo 53,0 của giới phân tích.
Dù đây là tháng mở rộng thứ năm liên tiếp của ngành công nghiệp vốn chiếm 9,4% nền kinh tế, các nút thắt từ việc phong tỏa eo biển Hormuz đang đẩy chi phí logistics lên các nấc thang mới.
Chuyên gia kinh tế trưởng Oliver Allen tại Pantheon Macroeconomics nhận định, tính bền vững của đợt phục hồi này là vô cùng đáng nghi ngờ khi các công ty chỉ đang cố “đi trước một bước” để bảo vệ kho hàng của mình, khiến triển vọng nhu cầu trung hạn vẫn rơi vào trạng thái bấp bênh.
Áp lực thực địa từ Trung Đông đang ngấm sâu vào từng ngóc ngách của nền công nghiệp Mỹ khi có tới 42% ý kiến từ các nhà sản xuất trực tiếp đề cập đến tác động tiêu cực của cuộc chiến. Tại các nhà máy chế tạo máy móc và thiết bị vận tải, tình trạng giao hàng chậm trễ nghiêm trọng và chi phí chuỗi cung ứng leo thang đang đẩy nhiều doanh nghiệp vào trạng thái bất ổn.
Trong khi đó, khối sản xuất thực phẩm, đồ uống và thuốc lá lại bị bóp nghẹt lợi nhuận do giá dầu diesel bán lẻ trung bình tại Mỹ duy trì ở mức cao 5,40 USD/gallon.
Tình hình càng trở nên rối ren khi gọng kìm thuế quan mới từ chính quyền Tổng thống Donald Trump áp đặt sau phán quyết của Tòa án Tối cao đã trực tiếp kéo dài thời gian giao hàng, khơi mào cho làn sóng hoảng loạn về nguồn cung của ngành điện máy và linh kiện gia dụng.
Khảo sát chi tiết của ISM chỉ ra rằng chỉ số đơn đặt hàng mới đã tăng mạnh lên 56,8 điểm, kéo theo lượng đơn hàng tồn đọng và xuất khẩu tăng theo. Dù vậy, thị trường lao động ngành công nghiệp vẫn đóng băng khi chỉ số việc làm ghi nhận tháng suy thoái thứ 32 liên tiếp.
Nghiêm trọng hơn, chỉ số giao hàng của nhà cung cấp tiếp tục neo cao ở mức 60,6 điểm, phản ánh tình trạng khan hiếm kéo dài của hàng loạt mặt hàng cốt lõi như nhôm, thép, nhựa và đặc biệt là chất bán dẫn. Do chuỗi cung ứng bị quá tải, có tới 16 ngành công nghiệp báo cáo phải trả giá cao hơn cho nguyên liệu đầu vào, giữ chỉ số giá của ISM ở mức rất cao là 82,1 điểm.
Cú sốc chi phí kép từ chiến sự và cơn sốt chi tiêu cho trí tuệ nhân tạo (AI) đang tạo ra một hiệu ứng chuyển dịch chi phí nguy hiểm từ cổng nhà máy sang túi tiền người tiêu dùng.
Nhà kinh tế trưởng Carl Weinberg từ tổ chức High Frequency Economics phân tích rằng, việc các công ty vận tải và sản xuất nhanh chóng đẩy phần chi phí vận hành tăng thêm này cho thị trường đại chúng sẽ khiến lạm phát cơ bản khó có thể hạ nhiệt.
Diễn biến này chắc chắn sẽ lọt vào tầm ngắm của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed), buộc các nhà hoạch định chính sách phải giữ nguyên mức lãi suất chuẩn cao kỷ lục 3,50% – 3,75% cho đến tận năm sau để kìm hãm đà tăng trưởng nóng của nền kinh tế.
TUYÊN BỐ MIỄN TRÁCH NHIỆM: Giao dịch ngoại hối (Forex), hàng hóa và các sản phẩm tài chính khác có mức độ rủi ro cao và không phù hợp với tất cả nhà đầu tư. Bạn có thể mất toàn bộ số vốn đã đầu tư. Nội dung trên website danhgiasan.com chỉ mang tính chất thông tin và tham khảo, không phải lời khuyên tài chính hay đầu tư. Hãy cân nhắc kỹ lưỡng và tham khảo chuyên gia tài chính độc lập trước khi đưa ra bất kỳ quyết định đầu tư nào. Danhgiasan.com không chịu trách nhiệm về bất kỳ tổn thất tài chính nào phát sinh từ việc sử dụng thông tin trên website.