Tập đoàn vận tải toàn cầu FedEx hôm thứ Hai (23/2) đã đệ đơn kiện lên Tòa án Thương mại Quốc tế Hoa Kỳ nhằm yêu cầu hoàn trả các khoản thuế khẩn cấp do Tổng thống Donald Trump áp đặt, đánh dấu một trong những động thái pháp lý đáng chú ý nhất kể từ khi Tòa án Tối cao Hoa Kỳ tuần trước tuyên bố các mức thuế này là bất hợp pháp.
Giới luật sư thương mại dự báo sẽ có làn sóng kiện tụng đòi hoàn trả hàng tỷ USD sau phán quyết gây chấn động. Tuy nhiên, quá trình hoàn tiền vẫn cần được các tòa án cấp dưới xử lý, khiến lộ trình pháp lý trở nên phức tạp.
Theo các nhà kinh tế thuộc Penn-Wharton Budget Model, hơn 175 tỷ USD tiền thu thuế có thể phải hoàn trả sau khi Tòa án Tối cao ra phán quyết với tỷ lệ 6-3 rằng ông Trump đã vượt quá thẩm quyền khi sử dụng Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) – vốn là công cụ trừng phạt – để áp thuế lên hàng hóa nhập khẩu.
Trong đơn kiện, FedEx nêu rõ: “Các nguyên đơn yêu cầu được các bị đơn hoàn trả đầy đủ tất cả các khoản thuế IEEPA mà các nguyên đơn đã thanh toán cho Hoa Kỳ.” Công ty có trụ sở tại Memphis cho biết họ và đơn vị logistics trực thuộc đóng vai trò là nhà nhập khẩu chính thức đối với các lô hàng chịu thuế, song không tiết lộ giá trị cụ thể của khoản hoàn thuế yêu cầu.
FedEx đã nêu tên Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Hoa Kỳ (CBP), Ủy viên Rodney Scott và Hợp chủng quốc Hoa Kỳ là các bị đơn. CBP và Nhà Trắng chưa phản hồi yêu cầu bình luận.
Hãng luật Crowell & Moring đang đại diện cho FedEx trong vụ kiện. Công ty này cũng đại diện cho một loạt doanh nghiệp khác trong các vụ kiện tương tự, bao gồm nhà bán lẻ Costco, hãng mỹ phẩm Revlon và tập đoàn kính mắt EssilorLuxottica.
Theo ông Ron Ciotti, cộng sự tại hãng luật Hinckley Allen, các nhà nhập khẩu, phân phối và cung ứng có nhiều khả năng được hoàn thuế hơn vì họ thường lưu giữ chứng từ hải quan và hóa đơn thể hiện rõ chi phí thuế gắn với từng mặt hàng.
“Nếu hợp đồng có điều khoản điều chỉnh giá dựa trên thuế quan và giá đã tăng vì lý do đó, doanh nghiệp có thể có cơ sở để được hoàn tiền,” ông nói.
Ở diễn biến liên quan, Thống đốc California Gavin Newsom – người được xem là ứng viên tiềm năng của đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử Tổng thống năm 2028 – cũng đã kêu gọi hoàn trả tiền thuế cho người dân Mỹ.
Tuy nhiên, theo ông Ciotti, việc hoàn tiền cho người tiêu dùng có thể gặp nhiều trở ngại. “Tôi nghe một số người nói đây là thắng lợi lớn cho người tiêu dùng vì họ sẽ được hoàn tiền cho một số sản phẩm lẽ ra phải chịu thuế. Tôi không hiểu điều đó có thể thực hiện thế nào,” ông nói, lưu ý rằng nhiều doanh nghiệp và người tiêu dùng đã phải trả giá cao hơn mà không có tài liệu cụ thể chứng minh phần chi phí tăng thêm do thuế quan gây ra.
